- Katılım
- 2 Mar 2023
- Mesajlar
- 161
- Tepkime puanı
- 33
- IFGT Puan
- 18
Merhaba IFGT üyeleri,
İnternet ortamında içerik üretirken, paylaşırken veya kullanırken bilmeniz gereken en önemli yasal süreçlerden biri Telif Haklarıdır. Hem kendi emeklerinizi korumak hem de başkalarının haklarına tecavüz etmemek için bu rehberi dikkatle okumanızı öneririz.
Telif Hakkı (Copyright) Nedir?
Telif hakkı; edebiyat, sanat ve fikir ürünlerinin yasalarla korunmasını sağlayan haktır. Bu hak, eserin sadece sahibinin izniyle kullanılabilmesini sağlar.- Sembolü: © (Copyright)
- Anlamı: Bu sembolün olduğu bir eser, tescillenmiş ve koruma altına alınmış demektir.
- Yetkili Merci: Türkiye'de telif haklarından sorumlu tek merci, Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları Genel Müdürlüğüdür.
Bir Ürünün "Eser" Sayılması İçin Gerekenler
5846 sayılı kanuna göre, bir fikrin eser kabul edilmesi için şu şartları taşıması gerekir:- Sahibinin hususiyetini (özgünlüğünü) taşımalı.
- Şekillenmiş (somutlaşmış) olmalı.
- Fikri bir çabanın sonucu olmalı.
İlim ve Edebiyat: Bilgisayar programları, yazılar, teknik çizimler.
Musiki: Her türlü sözlü ve sözsüz besteler.
Güzel Sanatlar: Tablolar, heykeller, grafik tasarımlar, moda tasarımları.
Sinema: Sesli veya sessiz, hareketli görüntüler dizisi.
Eser Sahibinin Manevi Hakları
Manevi haklar devredilemez ve eser sahibinin kişiliğine bağlıdır:- Umuma Arz Yetkisi: Eserin ne zaman ve nasıl yayımlanacağına sadece sahibi karar verir.
- Adın Belirtilmesi: Eserin gerçek adla mı yoksa takma adla mı yayımlanacağı sahibine aittir.
- Değişikliği Menetme: Eser sahibinin izni olmadan eserde kısaltma veya ekleme yapılamaz.
- Zilyed ve Malike Karşı Haklar: Eserin aslı başkasında olsa bile, sahibi sergi veya çekim gibi özel durumlar için eseri geçici olarak isteyebilir.
Eser Sahibinin Maddi Hakları (Ekonomik Haklar)
Bu haklar, eserin ticari olarak kullanılmasını kapsar:- İşleme Hakkı: Eserin tercümesi veya başka bir forma sokulması (Örn: Kitabın filme uyarlanması).
- Çoğaltma Hakkı: Eserin kopyalarının çıkarılması (Örn: CD, yazılım kopyalama).
- Yayma Hakkı: Satış, kiralama veya ödünç verme yetkisi.
- Temsil Hakkı: Tiyatro, konser veya sergi yoluyla topluma gösterilmesi.
- Umuma İletim: TV, radyo veya dijital mecralarda yayınlanması.
- Pay ve Takip: Eserin sonraki satışlarından pay alma hakkı.
Önemli Hatırlatma: Manevi haklar miras yoluyla geçmez ve satılamaz, ancak kullanım yetkisi devredilebilir. Bir eseri satın almış olmanız (mülkiyet hakkı), o eseri bozabileceğiniz veya üzerinde izinsiz değişiklik yapabileceğiniz anlamına gelmez.Bilgi paylaştıkça çoğalır, ancak emeğe saygı asıldır!
